คนญี่ปุ่นเค้าให้ของขวัญกันยังไง?

การให้ของขวัญเป็นเงินสด สิ่งที่ต้องให้ความสนใจเป็นพิเศษคือซองที่ใส่ เนื่องจากความหมายดั้งเดิมของการส่งของขวัญคือการสื่อความรู้สึกให้อีกฝ่ายหนึ่งได้รับทราบ ดังนั้น ของที่จะให้และการห่อของจึงเป็นสิ่งที่คนญี่ปุ่นให้ความสำคัญมาก การห่อของให้สวยงามถือเป็นความงดงามทางคุณธรรมอย่างหนึ่ง ในการห่อหุ้มความรู้สึกที่มีให้ฝ่ายที่ได้รับของ ในกรณีที่ให้เงินสดดังได้กล่าวมาแล้ว คนญี่ปุ่นจะมีซองชนิดพิเศษเฉพาะโอกาส หาซื้อได้ตามร้านหรือแผนกขายเครื่องเขียน ซองเหล่านี้เรียกว่า โนะฌิ – บุกุโระ คือซองที่ใส่เงินสด สำหรับมอบให้อีกฝ่ายหนึ่ง มีทั้งงานที่แสดงความยินดี และแสดงความเสียใจ ต้องเลือกใช้ให้ถูก

ซองใส่เงินที่ใช้สำหรับงานแต่งงาน จะมีตัวอักษรจีน 1 ตัว ที่อ่านว่า โคะโตะบุกิ หมายถึง แสดงความยินดี จะมีเส้นเชือกสีทองและสีเงิน ผูกไขว้อย่างสวยงามอยู่บนซอง เส้นเชือกนี้เรียกว่า มิสุฮิกิ มีลักษณะคล้ายลวดเส้นเล็ก ๆ หลาย ๆ เส้นรวมกันอยู่เป็นแผงประมาณ 5 เส้น ทั้งสีทองและสีเงินบนซองก็เขียนชื่อและนามสกุลของผู้ให้ด้านล่างของเชือกตรงกลางซอง

ซองใส่เงินที่ใช้สำหรับการแสดงความยินดีในโอกาสอื่น ๆ จะมีตัวอักษรจีน 2 ตัว อ่านว่า โอะอิวะอิ จะมีเชือก มิสุฮิกิ สีแดง-ขาวผูกเป็นรูปโบว์บนซอง และเขียนชื่อนามสกุล ผู้ให้บนซอง

ซองสำหรับงานศพ จะเขียนด้วยอักษรจีน 3 ตัว อ่านว่า โกะเระอิเซ็น จะมีเชือกมิสุฮิกิ สีดำ – ขาว ผูกอยู่บนซอง

ซองสำหรับการเยี่ยมไข้ จะเขียนอักษรจีน 3 ตัว อ่านว่า โอะมิมะอิ และเขียนชื่อต่อลงมาข้างล่าง ไม่มีเชือกผูกซอง

นอกจากนี้ยังมีซองใส่เงินสำหรับให้ในวันปีใหม่ และเป็นรางวัลอีกด้วย การให้ของที่ไม่ใช่เงิน ก็มีกระดาษห่อของสวยงาม ส่วนใหญ่นิยมใช้ โนฌิ-กะมิ หรือกระดาษห่อของขวัญที่มี รูปเชือก มิสุฮิกิ พิมพ์อยู่ด้านบน เพื่อสะดวกในการใช้ไม่ต้องหาริบบิ้นมาผูกอีกครั้ง บางกรณีอาจใช้ผ้าห่อของที่เรียกว่า ฟุโระฌิกิ ห่อของขวัญ เช่น เหล้า ขนม ผลไม้ต่าง ๆ แต่ถ้าใช้ผ้าห่อของ เมื่อไปถึงผู้รับ ต้องเอาผ้าออกต่อหน้าอีกฝ่ายก่อนที่จะมอบให้

เมื่อพูดถึงการห่อภายนอกแล้ว ก็มาดูของที่อยู่ภายในบ้าง ในกรณีที่เป็นเงินสด นิยมใช้ธนบัตรใหม่ใส่ซอง ถือว่าเป็นการแสดงมารยาทที่ดี ส่วนของขวัญที่ให้ในโอกาสต่าง ๆ มักจะแตกต่างไปตามวาระ เช่น หากเป็นของขวัญที่ให้ตามฤดูกาล เช่น ของขวัญที่ให้ในฤดูร้อนที่เรียกว่า โอะ-ชูเง็น และของขวัญที่ให้ในหน้าหนาวที่เรียกว่า โอะ-เซะอิโบ นิยมให้ของกินของใช้ ของที่ใช้แล้วหมดไป เพื่อมิให้ผู้รับต้องรู้สึกเป็นหนี้บุญคุณ บางคนอาจได้รับ ผงซักฟอกรวมของใช้อื่น ๆ ด้วยในโอกาสนี้ แต่ถ้าเป็นของขวัญที่ให้ในโอกาสแสดงความยินดีมักเป็นของที่เป็นที่ระลึกอยู่ได้นาน ๆ ไม่นิยมให้ของกินของใช้ที่จะหมดเร็ว

เวลาที่ให้ของขวัญผู้ให้มักจะพูดว่า “นี่เป็นของเล็ก ๆ น้อย ๆ ค่ะ” เพราะเป็นการแสดงความเคารพต่ออีกฝ่ายหนึ่ง โดยแสดงความอ่อนน้อมถ่อมตนด้วยคำพูดและท่าทีที่สงบเสงี่ยม ผู้รับมักจะไม่เปิดของขวัญในทันทีที่ได้รับ เพราะแต่ก่อนเมื่อได้รับของขวัญมาจะนำไปถวายเทพเจ้าก่อน หลังจากนั้นหัวหน้าครอบครัวจะเป็นผู้เปิดของขวัญ จึงถือเป็นมารยาทที่จะไม่เปิดห่อของขวัญในทันที แต่ปัจจุบันไม่เคร่งครัดมากนัก ส่วนของไทยถือธรรมเนียมฝรั่ง ที่จะเปิดห่อของต่อหน้าผู้ให้ได้เช่นกัน
ท่านผู้ฟังพอจะได้แนวคิดเรื่องของขวัญบ้างนะคะ เผื่อจะเลือกซื้อของขวัญ หรือเมื่อต้องติดต่อแลกเปลี่ยนการให้ของขวัญกับคนญี่ปุ่นก็พอจะทราบแนวทางปฏิบัติเมื่อถึงคราวจำเป็นค่ะ

ถึงแม้ว่าเราคนไทยอ่านดูแล้วจะรู้สึกว่าออกจะซับซ้อนอยู่สักหน่อย แต่พี่ปาล์มว่าก็ดูเป็นพิธีการที่ทำให้ทั้งผู้รับและผู้ให้รู้สึกดีมากขึ้นเลยนะคะ แล้วน้องๆ ล่ะ เคยได้รับของขวัญอะไรที่ทำให้รู้สึกประทับใจเป็นพิเศษบ้างไหมคะ? เล่าให้พี่ปาล์มฟังบ้างน้า ^^

พี่ปาล์มขอบคุณภาพประกอบจาก