เสียงจิ้งหรีดร้องบอกอุณหภูมิได้

สวัสดีครับ พี่ลาเต้ มาแล้วครับ.....ช่วงนี้ก็ใกล้ช่วงปิดเทอมเดือนตุลาคมแล้ว....น้องๆมีโปรแกรมไปเที่ยวไหนกันหรือยัง.....ถ้ายังหละก็ พี่ลาเต้ แนะนำให้ไปตามป่าตามเขาเลยนะคับ เพราะในช่วงนี้จะอุดมสมบูรณ์มากๆ เรียกได้ว่าเขียวขจีไปทั้งป่าเลยทีเดียว…..แต่ถ้าไปแล้ว....บังเอิญได้ยินเสียงร้องของจิ้งหรีดหละก็.....อย่างฟังแบบผ่านๆไปหนะครับ.....เพราะ พี่ลาเต้ จะบอกว่ามันสามารถบอกอุณหภูมิกับเราได้.......งั้นเราไปดูข้อมูลจาก เว็บไซต์วิชาการ ที่พี่ลาเต้นำมาฝากกันเลยดีกว่าครับ

 

หรีดหริ่งเรไรไม่เพียงกล่อมพงไพรในยามย่ำค่ำเท่านั้น แต่มันยังบอกด้วยว่าตอนนี้ อุณหมิกี่องศา น่าทึ่งมากเลย...หละครับ

 

จิ้งหรีด ที่มันร้องก็เพื่อเรียกร้องความสนใจจากฝ่ายตรงข้าม โดยส่วนใหญ่แล้วจิ้งหรีดหนุ่มและจิ้งหรีดแก่หัวงูจะเป็นฝ่ายร้องให้จิ้งหรีดสาวมาหา เมื่อเหยื่อจิ้งหรีดสาวหลงกลแล้ว เรื่องจะอะไรมันจะร้องให้เสียเวลาและพลังงาน มันก็จะค่อยๆเบาเสียงลง เบาลงๆๆ และที่มันชอบร้องในตอนหัวค่ำก็เนื่องมาจาก เหตุผลเรื่อง “ความปลอดภัยในชีวิตของมัน” เพราะยามตะวันค่ำลงผู้ล่าของมันจะมองไม่เห็นมัน และนกกินแมลงต่างๆ ต่างบินกลับเข้ารัง แต่กระนั้นก็มีข้อยกเว้น ที่จิ้งหรีดและแมลงหลายชนิด เช่น จักจั่น ก็ยังคงร้องในเวลากลางวัน

 

แต่ที่จะเล่าให้ฟังในข่าวนี้เป็นเรื่องของจิ้งหรีดเมืองนอก ที่มีชิ่อเรียกว่า จิ้งหรีดหิมะ (snowy tree cricket, Oecanthus fultoni) ซึ่งพบได้ทั่วไปในอเมริกา ยกเว้นเขต Hawaii, Alaska, Montana และ Florida ที่ไม่พบจิ้งหรีดเหล่านี้ ที่เสียงร้องของมันบอกอุณหภูมิได้แม่นมาก เด็กนักเรียนในอเมริกา เรียนนอกห้องเรียนในเรื่องนี้กันอย่างสนุกสนานครับ

 

ด้วย “ความช่างสังเกต” ของนักฟิสิกส์ชาวอเมริกันชื่อ A.E. Dolbear ได้สังเกตว่าจำนวนเสียงร้องของมันสามารถบอกอุณหภูมิได้ ในปี1897 เขาได้เผยแพร่ผลงานของเขาในบทความชื่อ the Cricket as Thermometer และเขียนสูตรคำนวณจำนวนครั้งที่มันร้องไปสู่ตัวเลขอุณหภูมิและเรียกสูตรของเขาว่า “กฎของดอลแบร์” (Dolbear's Law) แต่ก็มีข้อยกเว้นเหมือนกัน สูตรการร้องนี้จะแม่นยำถูกต้องเป๊ะๆก็ต่อเมื่ออุณหภูมิอยู่ระหว่าง 45 – 48 องศาฟาเรนไฮท์เท่านั้น เนื่องจากหากอากาศเย็นกว่านี้จะทำให้พวกจิ้งหรีดขี้เกียจ และเมื่ออากาศร้อนจะทำให้มันเหนื่อยเร็วและมันก็จะสงวนพลังงานไว้ทำให้จังหวะการร้องของมันคาดเคลื่อน

 

 

ทุกวันนี้ จิ้งหรีดหิมะ ได้ชื่อว่าเป็น จิ้งหรีดอุณหภูมิ (Temperature cricket) เพราะค่าการคำนวณที่ได้ถูกต้องกว่าใครในเผ่าพันธุ์จิ้งหรีด สูตรในการคำนวณนั้นมีมากมายหลายสูตร คนรุ่นหลังๆก็นำสูตรมาประยุกต์ให้สั้นลงเพื่อให้ง่ายขึ้นบ้าง งงขึ้นบ้าง จนได้สูตรมาต่างๆกัน เช่น

• นับจำนวนครั้งที่จิ้งหรีดหิมะร้อง(X) ในเวลา 1 นาที แล้วลบด้วย 40 หารด้วย 4 แล้วบวก 5 จะได้ค่าอุณหภูมิ (T) ในหน่วยองศาฟาเรนไฮท์ หรือ T=((X-40)/4)+5

• นับจำนวนครั้งที่จิ้งหรีดหิมะร้อง( (X) ในเวลา 15 วินาทีแล้วบวกด้วย 39 หรือ T=X+39 องศาฟาเรนไฮท์ (จาก North of Boston Library Exchange, Inc, 2007)

• นับจำนวนครั้งที่จิ้งหรีดหิมะร้อง( (X) ในเวลา 14 วินาทีแล้วบวกด้วย 40 หรือ T=X+40 องศาฟาเรนไฮท์ (จาก Almanac, 2007)

• ถ้าเป็นจิ้งหรีดอื่นๆที่อยู่บนดิน (ที่มีความถูกต้องน้อยกว่าจิ้งหรีดหิมะ) ใช้สูตร นับจำนวนครั้งที่มันร้อง(X) ในเวลา 15 วินาทีแล้วลบด้วย 37 หรือ T=X-37

            อ๋อ....ที่แท้ก้เป็นเจ้าจิ้งหรีดหิมะ ที่มีอยู่ในเมืองนอกนั้นเอง......น่าเสียดายที่สายพันธุ์เจ้าจิ้งหรีดตัวนี้ไม่มีอยู่ในประเทศไทย.....ไม่งั้นคงได้ทดลองกันอย่างสนุกสนานแน่นอนเลยครับ.....น้องๆคิดเหมือน พี่ลาเต้ ไหมหละครับ....