เด็กไทย 65% อ่านหนังสือออก แต่จับใจความไม่ได้!

เด็กไทย 65% อ่านหนังสือออก แต่จับใจความไม่ได้!

ในงานประชุมวิชาการ “มหัศจรรย์ อ่าน อาน อ๊าน : แถลงผล SROI สู่กุญแจพัฒนาการเด็กไทยยุค AGI” เมื่อวันที่ 5 มีนาคม 2569  "ดร.สมเกียรติ ตั้งกิจวาณิชย์" ประธานสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย หรือ TDRI กล่าวถึงภาพของเด็กไทยที่สะท้อนผ่านผลการประเมิน PISA ซึ่งวัดทักษะการอ่าน คิด วิเคราะห์และความคิดสร้างสรรค์ของเด็กอายุ 15 ปีทั่วโลก

ข้อมูลจาก OECD ชี้ว่า เด็กไทยกว่า 65% มีทักษะการอ่านต่ำกว่าระดับ 2 หรืออยู่ในกลุ่มที่เรียกว่า Functionally Illiterate คือ "อ่านหนังสือออก แต่ไม่สามารถจับใจความได้"

โดยปัญหาไม่ได้อยู่ที่การสอบ แต่มาจากรากฐานการเรียนรู้ของเด็กตั้งแต่ปฐมวัย ไม่ใช่แค่การอ่านออกเขียนได้ แต่คือการพัฒนาทักษะความสามารถในการคิด วางแผน และเชื่อมโยงเหตุผล ซึ่งการอ่านเป็นเครื่องมือสำคัญในการฝึกทักษะเหล่านี้

ในยุคที่ AI สามารถสรุปข้อมูลได้แทบทุกอย่าง แต่การอ่านแบบ Deep Reading หรือการอ่านแบบเส้นตรงตั้งแต่หน้าแรกจนหน้าสุดท้าย ยังเป็นสิ่งที่สำคัญ เพราะเปรียบเสมือนการออกกำลังกายสมอง ที่ช่วยสร้างกล้ามเนื้อแห่งการคิดวิเคราะห์ และฝึกการปะติดปะต่อตรรกะด้วยตัวเอง ซึ่งเป็นสิ่งที่เทคโนโลยีให้ไม่ได้

ถึงแม่จะมี AI สรุปให้ แต่การอ่านหนังสือเป็นเล่ม ได้อ่านตั้งแต่ต้นจนจบ ยังเป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างยิ่ง!

นอกจากนี้ "รศ.จุมพล รอดคําดี" กรรมการกํากับทิศทางแผนระบบสื่อและวิถีสุขภาวะทางปัญญา สสส. กล่าวว่ารายงานพัฒนาการเด็กปฐมวัย ปี 2566 โดยสถาบันพัฒนาอนามัยเด็กแห่งชาติ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข พบเด็กไทย 22.5% มีพัฒนาการสงสัยล่าช้า โดยเฉพาะด้านการใช้ภาษาสูงถึง 74.8% การเข้าใจภาษา 60.9% กล้ามเนื้อมัดเล็กและสติปัญญา 44.6% และการเคลื่อนไหว 28.2%  และยังมีเด็กอีกจำนวนมากเข้าไม่ถึงระบบฟื้นฟู ติดตามช่วยเหลือ อีกทั้งสถานการณ์โควิด-19 ยังคงส่งผลกระทบทำให้เกิดภาวะการเรียนรู้ถดถอย รวมถึงปัญหาการอ่านไม่ออกเขียนไม่ได้ จนเด็กต้องออกจากระบบการศึกษา (Dropout) อีกด้วย

ทั้งนี้สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) โดยแผนงานสร้างเสริมวัฒนธรรมการอ่าน ร่วมกับสถาบันอุทยานการเรียนรู้ (TK Park) และภาคีเครือข่าย ได้ดำเนินการโปรเจค “มหัศจรรย์ อ่าน อาน อ๊าน” ช่วยเด็กไทยพัฒนาการดีสมวัย ผลลัพธ์จากการดำเนินงาน คือ เด็กไทยมีทักษะการอ่านเพิ่ม 69.84% ทักษะการเขียนเพิ่ม 63.49% มีสมาธิดีเพิ่มขึ้น 57.14%