วิจัยชี้ “พูดได้หลายภาษา” สมองเสื่อมช้าลง 13 ปี

วิจัยชี้ “พูดได้หลายภาษา” สมองเสื่อมช้าลง 13 ปี

นักวิทยาศาสตร์ยุโรป เผยผลวิจัยล่าสุดในงานประชุมสมาพันธ์สมาคมประสาทวิทยาศาสตร์แห่งยุโรป (FENS) ซึ่งระบุว่า คนที่พูดได้มากกว่าหนึ่งภาษามีแนวโน้มที่อายุสมองจะแก่ช้ากว่าคนทั่วไป โดยเฉพาะกลุ่มคนที่พูดได้ 4 ภาษา สมองจะเสื่อมช้าลงถึง 13 ปี และยิ่งเรียนรู้หลายภาษาและเริ่มเรียนเร็วมากเท่าใด ก็ยิ่งส่งผลดีต่อสมองมากขึ้นเท่านั้น

จากผลวิจัยพบข้อมูลที่น่าสนใจว่า ประสิทธิภาพของสมองจะยิ่งดีขึ้นตามจำนวนภาษาที่สื่อสารได้ โดยกลุ่มคนที่พูดได้ 2 ภาษา สมองจะเสื่อมช้าลงกว่าคนที่พูดภาษาเดียวประมาณ 6 ปี ส่วนคนที่พูดได้ 3 ภาษา สมองจะเสื่อมช้าลงราว 7 ปี และกลุ่มที่พูดได้ตั้งแต่ 4 ภาษาขึ้นไป สมองจะเสื่อมช้าลงกว่าคนที่พูดภาษาเดียวมากถึง 13 ปี

ทั้งนี้ ทีมนักวิทยาศาสตร์จากสเปน ชิลี อาร์เจนตินา และไอร์แลนด์ ได้ร่วมกันศึกษาประชากรใน       แคว้นบาสก์ซึ่งเป็นเขตพื้นที่ติดต่อระหว่างประเทศสเปนและฝรั่งเศส ที่มีการใช้ภาษาที่หลากหลายในชีวิตประจำวัน โดยกลุ่มตัวอย่างที่นำมาทดสอบ เป็นผู้ที่สามารถสื่อสารได้ทั้งภาษาสเปน ภาษาบาสก์ ภาษาฝรั่งเศส และภาษาอังกฤษ

ซึ่งในกระบวนการวิจัย ได้นำระบบปัญญาประดิษฐ์ (AI) มาคำนวณร่วมกับเครื่องตรวจคลื่นแม่เหล็กสมองเพื่อหาค่าเฉลี่ยมาตรฐานของอายุสมอง โดยผู้เชี่ยวชาญจากศูนย์วิจัยพฤติกรรมศาสตร์ สมอง และภาษาแห่งแคว้นบาสก์ (Basque Center on Cognition, Brain and Language) อธิบายว่า คนที่พูดได้หลายภาษามีแนวโน้มที่อายุสมองจะอ่อนเยาว์กว่าอายุจริงอย่างเห็นได้ชัด แต่ความเชี่ยวชาญ รวมถึงประสบการณ์ในการใช้ภาษาก็มีผลต่อการช่วยชะลอความเสื่อมของสมองด้วยเช่นกัน 

ในขณะที่ อาจารย์ด้านจิตวิทยาจาก Loughborough University ประเทศอังกฤษ ได้ออกมาตั้งข้อสังเกตอีกด้านว่า แม้คนพูดได้หลายภาษาจะมีสมองที่แข็งแรงและมีประสิทธิภาพดีกว่าจริง แต่ก็อาจเป็นไปได้ว่าคนกลุ่มนี้มักจะมีกิจกรรมอื่น ๆ ที่ทำแล้วดีต่อสุขภาพสมองอยู่แล้ว เช่น การเป็นคนชอบอ่านหนังสือ ชอบเรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ หรือชอบเล่นดนตรีด้วยเช่นกัน

อย่างไรก็ตาม สำหรับผู้ที่เพิ่งหันมาฝึกภาษาตอนเป็นผู้ใหญ่ก็อย่าเพิ่งถอดใจ เพราะแม้ผลวิจัยส่วนใหญ่จะชี้ว่า กลุ่มคนที่ฝึกฝนมาตั้งแต่เด็กจะส่งผลดีต่อสมองมากกว่า แต่การเริ่มต้นทำสิ่งที่เป็นประโยชน์นั้นไม่มีคำว่าสายเกินไป เนื่องจากไม่ว่าจะเริ่มเรียนภาษาใหม่ในช่วงวัยใด ก็ล้วนช่วยกระตุ้นการทำงานของสมองได้เสมอ การเรียนภาษาจึงถือเป็นอีกหนึ่งทางเลือกในการดูแลสุขภาพสมองที่ทุกคนสามารถเริ่มต้นได้ในทุกช่วงชีวิต