พี่น้องเชื่อว่าชาว Dek-D Writer หลายคนคงได้เห็นระบบวิจารณ์ตัวใหม่ที่เพิ่มเข้ามาเมื่อช่วงต้นเดือนกันแล้ว ใช่ไหมคะ จากที่พี่ได้แนะนำไปในบทความที่แล้วเกี่ยวกับการใช้ระบบ และเกณฑ์การพิจารณาต่างๆ สังเกตว่ายังมีหลายคนไม่เข้าใจวิธีการวิจารณ์ วันนี้พี่น้องก็เลยจะมาอธิบายให้เข้าใจว่าการ "วิจารณ์" คืออะไรกันแน่
1. เราไม่วิจารณ์ว่า "สนุก" หรือ "ไม่สนุก"
คงเคยได้ยินกันมาบ้างว่างานเขียนที่ดีไม่จำเป็นต้องสนุกและงานเขียนที่สนุก ก็ไม่จำเป็นต้องดี สองเรื่องนี้ต้องแยกออกจากกัน "ความสนุก" เป็นเรื่องของรสนิยมส่วนบุคคล ไม่มีเกณฑ์ใดๆ ที่จะมาตัดสินได้เด็ดขาด
ดังนั้น สิ่งที่เราทำในการวิจารณ์ ไม่ใช่การมองว่านิยายเรื่องนี้สนุกหรือไม่สนุก แต่เราจะมองที่

2. เราจะวิจารณ์อะไรได้บ้าง
เกณฑ์ที่ยกมาให้ในระบบวิจารณ์ทั้ง "เรื่องย่อ" "โครงเรื่อง" "ตัวละคร" "ภาษา" "แก่นเรื่อง" เคยมีน้องสงสัยว่าวิจารณ์ไม่ครบทุกด้านได้ไหม
ความจริงแล้วการวิจารณ์งาน เราไม่รู้ตัวหรอกว่าเราก็ดูมันทุกด้านที่ยกมานั่นแหละ เมื่อเราพูดถึงตัวละคร เราก็พูดถึงภาษาไปด้วย เมื่อเราพูดถึงโครงเรื่อง เราก็กำลังพูดถึงแก่นเรื่องด้วยเหมือนกัน ทุกอย่างมันเชื่อมโยงกันหมด
แต่เราอาจจะเห็นนิยายบางเรื่องวางตัวละครได้โดดเด่นเป็นพิเศษ นิยายบางเรื่องมีโครงเรื่องที่น่าสนใจเป็นพิเศษ และบางเรื่องก็ใช้ภาษาได้ดีเป็นพิเศษ เราจึงเลือกที่จะวิจารณ์อย่างละเอียดในบางส่วนแล้ววิจารณ์คร่าวๆ ในบางส่วนก็ได้
ต่อไปนี้เป็นตัวอย่างให้ดูว่าเราจะวิจารณ์อะไรได้บ้างในนิยายเรื่องหนึ่ง ขอยกตัวอย่างโดยใช้นิยายที่ชาว Dek-D Writer น่าจะรู้จักกันดีที่สุดอย่าง แฮร์รี่ พอตเตอร์
สิ่งสำคัญที่สุดในการวิจารณ์คือการให้รายละเอียดหรือยกตัวอย่าง เพื่อให้คนอื่นเข้าใจว่าเรากำลังพูดถึงอะไรอยู่ เช่น ถ้าจะบอกว่าตัวละครเรื่องนี้เจ้าเล่ห์ ก็ต้องบอกว่าเขาเจ้าเล่ห์อย่างไร และต้องบอกด้วยว่ามันมีผลกับเรื่องโดยรวมอย่างไร
จะทำอย่างนี้ได้ พี่น้องแนะนำให้สะกดจิตตัวเองให้กลายเป็นพวก "ขี้สงสัย" สักแป๊บ จะช่วยได้เยอะ เพราะยิ่งเราตั้งคำถามมากเท่าไร เรายิ่งเห็นเทคนิคต่างๆ มากขึ้นเท่านั้น
ทำไมต้องให้ตัวละครตัวนี้ตายทั้งๆ ที่เป็นตัวละครสำคัญ? มันมีผลอะไรกับเรื่องหรือเปล่า? มีผลกับตัวละครหลักไหม?
ทำไมนิยายเรื่องนี้เอาตอนจบของเรื่องขึ้นก่อน มีอะไรซ่อนอยู่หรือเปล่า?
ทำไมนิยายเรื่องนี้ตัวเอกปากจัดจัง ปากแบบนี้มีผลกับพล็อตเรื่องหรือเปล่า?
แก่นของเรื่องนี้คืออะไร? อันนี้ใช่ไหม? ลองดูเหตุการณ์ทั้งหมดที่เกิดขึ้นในเรื่องซิว่ามันสนับสนุนแก่นนี้หรือเปล่า?
.jpg)
การวิจารณ์ไม่จำเป็นต้องตรงกับใจผู้เขียนเสมอไป บางเรื่องผู้เขียนไม่ได้ตั้งใจให้มันออกมาเป็นอย่างนี้แต่คนอ่านเขาตีความได้ มีเหตุผลมารองรับก็ถือว่าโอเคแล้ว
3. แล้วเราจะได้อะไรจากการวิจารณ์บ้าง
สำหรับผู้เขียนเองก็จะได้รับคำวิจารณ์ที่ใช้ได้จริงๆ มีเหตุมีผล ชี้แจงจุดบกพร่อง และค้นพบข้อดีที่คนอื่นมองเห็น แถมเป็นการโปรโมตนิยายตัวเองด้วย
ส่วนตัวผู้วิจารณ์เอง แน่นอนว่าเราได้ฝึกการคิดวิเคราะห์ ได้ฝึกการสังเกต และเอื้อประโยชน์ให้กับผู้เขียนเองด้วย เพราะผู้เขียนที่รับคำวิจารณ์ก็อยากจะได้คำวิจารณ์ที่ดี นั่นคือ "ชมสิ่งที่มี และติสิ่งที่ขาด"
การวิจารณ์แบบขาดๆ เกินๆ ชมมากเกินไป และไม่ได้จับประเด็นขึ้นมาชม แต่ชมเป็นภาพรวม เช่น "น่าอ่านจัง" หรือ "คนเขียนเก่งมากเลย" อาจทำให้ผู้เขียนทะนงตนมากเกินไป และไม่รู้ข้อดีที่แท้จริงของตัวเอง
ในขณะที่การตำหนิมากเกินไป อย่าง "นี่คิดก่อนเขียนหรือเปล่า" หรือ "ทำไมตัวละครดูเก่งเวอร์จัง" ก็ไม่ได้ทำให้คนเขียนอยากปรับปรุง แต่กลับทำให้เกิดความน้อยเนื้อต่ำใจ และพาลจะเลิกเขียนเอา
เอ๊ะ? อันนี้มีในข้อตกลงด้วย?
อันนี้เพิ่งมีค่ะ พี่น้องกำลังพูดถึงรางวัล Review of the Month รางวัลบทวิจารณ์ดวงดีประจำเดือน
ที่ว่า "ดวงดี" ก็คือเราจะสุ่มจับฉลากคนที่วิจารณ์เข้ามาในแต่ละรอบเดือนแล้วแจกรางวัลให้ เราจะไม่ดูว่าวิจารณ์ดีหรือไม่ดี เพราะบทวิจารณ์ที่ได้ขึ้นในหน้าเว็บถือว่าวิจารณ์ได้ดีตามมาตรฐานแล้ว
ส่วนรางวัลที่ว่าก็คือ...แท่น แท๊นนนน
.jpg)
สมุดจดและปากกา Hilight ของใหม่จากเว็บไซต์ Dek-D.com รวมทั้งอภินันทนาการนิยาย 1 เล่ม สำนักพิมพ์ใดก็ได้ตามแต่จะขอ
(หมายเหตุ: นิยาย 1 เล่มที่เลือกได้ จะให้เลือกเป็นแนวนิยายที่ชอบ เช่น "ชอบแนวแฟนตาซีออนไลน์" "ชอบแนวรักวัยรุ่น" "ชอบแนวสยองขวัญแบบมีผี" "ชอบนิยายแปล" ฯลฯ พี่ก็จะหาหนังสือแนวที่ต้องการมาบรรณาการให้)
ประกาศผลทุกวันพฤหัสรองสุดท้ายของเดือน (อย่างเดือนนี้ก็วันที่ 22 ที่ผ่านมานี้เอง) ในคอลัมน์ข่าววงใน และจะนับบทวิจารณ์เป็นรอบๆ ไป เช่นรอบแรกที่จะมีขึ้นเราจะนับบทวิจารณ์ที่ส่งเข้ามาตั้งแต่วันที่ 23 ส.ค.- 18 ก.ย.
ส่วนคนที่ส่งมาก่อนวันที่ 23 ส.ค. จะนับรวมไปกับรอบนี้เลยนะคะ ไม่ต้องกลัวว่าจะเสียโอกาสไป
ดังนั้น...ส่งบทวิจารณ์กันเข้ามาเยอะๆ นะคะ
สำหรับคนที่วิจารณ์เข้ามาแล้วยังไม่ผ่าน ก็อย่าเพิ่งท้อแท้ไป แก้ไขแล้วส่งเข้ามาใหม่อีกทีนะ





6 ความคิดเห็น
สาธุ ขอให้เป็นคนดวงดีคนนั้นทีเถ้อออออออ T/\T
ป.ล. พี่คะ ถ้าผ่านเดือนนี้ไป เรื่องที่ส่งๆ มาทั้งหมดนี้คือตัดสินไปเลยใช่ไหมคะ เอาเรื่องที่วิจารณ์ในเดือนใหม่เลยเหรอคะ?
ฮืออออ ไม่นะ TTOTT
ดังนั้นถ้าช่วงเดือนนั้นมีผ่านเกณฑ์แค่คนเดียว คนนั้นก็ได้ไปเลย ไม่ต้องลุ้น
ส่งอย่างไรค่ะ