ทุกวันที่ 14 กุมภาพันธ์ เรามักเห็นภาพของดอกกุหลาบ ช็อกโกแลต และคำว่ารักเต็มไปหมด และทุกคนก็คงไม่อยากให้คนที่เรารักต้องมีอะไรมากระทบกระเทือนหัวใจ และอยากดูแลใจของเขาให้ดีที่สุด ไม่ว่าจะเป็นคนรัก หรือคนในครอบครัว แต่ก็จะมีบางเรื่องที่เกินมือของเราไปหน่อย อาจจะเป็นเรื่องโรคภัย สุขภาพจิต หรือเรื่องบางเรื่องที่ไม่สามารถอธิบายเป็นคำพูดได้ เลยอาจทำให้เราไม่สามารถประคองหัวใจกันไว้ได้ตลอดเวลา

นั่นคือเหตุผลที่ทำให้ในหลายอาชีพมีบทบาทในการดูแลใจผู้อื่นในชีวิตประจำวัน เลยจะพาน้องๆ ไปทำความรู้จักคณะ/สาขาที่เรียนแล้วจบมาได้ทำงานที่ดูแลใจในมิติต่างๆ เผื่อว่าวันวาเลนไทน์ปีนี้จะเป็นวันที่ทำให้น้องๆ บางคนเจอเส้นทางที่ใช่ของตัวเองครับ 

ก่อนวาเลนไทน์ มารู้จักคณะที่เรียนแล้วเก่งเรื่อง “ดูแลใจ” คนอื่นกัน!

ความรักอาจมาจากความรู้สึกดีๆ ระหว่างกันและกัน แต่การดูแลความรักกลับต้องอาศัยส่วนเติมเต็มมากกว่าที่ตัวของเราคนเดียวอาจรับมือไม่ได้ทั้งหมด หรือถ้าอยากเรียนรู้สิ่งเหล่านี้เพื่อหวังว่าจะได้ทำหน้าที่ตรงนั้นเองทั้งกับคนที่ต้องการความช่วยเหลือ และคนใกล้ตัวของเราเอง จะมีเส้นทางคณะไหนให้เรียนบ้าง

บางครั้งหัวใจไม่ได้เจ็บเพราะอาการเจ็บป่วย แต่เจ็บเพราะความเครียด ความกดดัน ความสูญเสีย หรือความรู้สึกของการไม่เป็นไปตามที่คาดหวัง เพราะถึงแม้ว่าแผลในใจจะมองไม่เห็น แต่ก็สามารถทำให้คนเรามีความทุกข์ได้เหมือนกัน ซึ่งกลุ่มคณะเหล่านี้ก็จะเรียนเรื่องจิตใจมนุษย์ พฤติกรรม อารมณ์ ความคิด และวิธีเยียวยาจิตใจให้กลับมายืนได้อีกครั้ง เช่น

คณะจิตวิทยา (Faculty of Psychology)

ถือว่าเป็นคณะที่น้องๆ หลายๆ คนนึกถึง เพราะเป็นคณะที่ตรงจุดสำหรับการเรียนเรื่องการดูแลสภาพจิตใจโดยเฉพาะ โดยจะเน้นทำความเข้าใจกระบวนการทางจิต พัฒนาการของมนุษย์ ความคิด อารมณ์ พฤติกรรมมนุษย์และสัตว์ โดยใช้วิธีการทางวิทยาศาสตร์เพื่อศึกษาเพื่อหาคำตอบ และแก้ไขปัญหาด้านจิตใจ

สำหรับคณะนี้จะเหมาะกับน้องๆ ที่ชอบสังเกตพฤติกรรม และอยากเข้าใจว่าทำไมคนแต่ละคนมีความคิดและการแสดงออกที่แตกต่างกัน รวมถึงการรับฟังผู้อื่น และให้คำปรึกษาที่ดีในการแก้ปัญหา แต่เหมาะกับน้องๆ ที่ไม่กลัวการอ่านวิจัย และการเรียนรู้เชิงทฤษฎี

ตัวอย่างวิชาที่เรียน

• จิตวิทยาบุคลิกภาพ
• จิตวิทยาพัฒนาการ
• ทักษะการปรึกษา
• จิตวิทยาอปกติ

ตัวอย่างสถาบันที่เปิดสอน

• คณะจิตวิทยา ม.จุฬาลงกรณ์
• คณะศิลปศาสตร์ สาขาวิชาจิตวิทยา ม.ธรรมศาสตร์
• คณะมนุษยศาสตร์ สาขาวิชาจิตวิทยา ม.เชียงใหม่
• คณะสังคมศาสตร์ สาขาวิชาจิตวิทยา ม.เกษตรศาสตร์
• คณะศึกษาศาสตร์ เอกจิตวิทยาและการแนะแนว ม.ศรีนครินทรวิโรฒ

คณะทางด้านศิลปะและดนตรีบำบัด (Therapy through Arts)

เป็นการเรียนที่ใช้พลังแห่งความคิดสร้างสรรค์มาช่วยเยียวยาใจในส่วนที่คำพูดสื่อสารออกมาไม่ได้ คณะ/สาขาในกลุ่มนี้จะเรียนวิชาที่บูรณาการศาสตร์ด้านจิตวิทยาและการบำบัดเข้ากับกระบวนการสร้างสรรค์ศิลปะ ดนตรี หรือการเคลื่อนไหว เพื่อเยียวยาฟื้นฟูสุขภาพจิตใจและอารมณ์ โดยไม่จำเป็นต้องใช้คำพูดสื่อสารเพียงอย่างเดียว เน้นกระบวนการทำงานเพื่อลดความเครียด เพิ่มความเข้าใจตนเอง และพัฒนาศักยภาพผู้รับการบำบัด

สำหรับคณะนี้จะเหมาะกับน้องๆ ที่รักในศิลปะหรือดนตรี โดยใช้ความสามารถด้านความคิดสร้างสรรค์เพื่อช่วยดูแลสภาพจิตใจของผู้อื่น ไม่ได้เน้นแค่ผลิตผลงานให้สวยงาม แต่เน้นการใช้กระบวนการสร้างสรรค์ให้เป็นเครื่องมือสื่อสารอารมณ์และเยียวยาความรู้สึก

ตัวอย่างวิชาที่เรียน

• ทฤษฎีศิลปะบำบัด/ดนตรีบำบัด
• จิตวิทยาสร้างสรรค์
• เทคนิคการใช้สื่อเพื่อการบำบัด
• จริยธรรมวิชาชีพนักบำบัด

ตัวอย่างสถาบันที่เปิดสอน

• วิทยาลัยดุริยางคศิลป์ สาขาวิชาดนตรีบำบัด ม.มหิดล
• คณะจิตรกรรม ประติมากรรม และภาพพิมพ์ ม.ศิลปากร
• คณะศิลปกรรมศาสตร์ สาขาวิชาทัศนศิลป์ ม.ศรีนครินทรวิโรฒ
• คณะวิจิตรศิลป์ สาขาวิชาจิตรกรรม ม.เชียงใหม่
• คณะศิลปกรรมศาสตร์ สาขาวิชาทัศนศิลป์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

คณะสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ (Social Work)

หลายคนอาจมองข้ามคณะนี้ไป แต่จริงๆ แล้วคณะสังคมสงเคราะห์เป็นคณะที่เน้นการดูแลใจในบริบทของสังคมและสิ่งแวดล้อม โดยจะเรียนเกี่ยวกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตบุคคล กลุ่มคน และชุมชนบนหลักสิทธิมนุษยชนและความเป็นธรรมทางสังคม เน้นแก้ปัญหาสังคม พัฒนาศักยภาพมนุษย์ และสร้างสวัสดิการ โดยบูรณาการทฤษฎี จิตวิทยา และกฎหมายเพื่อปฏิบัติงานจริง บัณฑิตสามารถเป็นนักสังคมสงเคราะห์วิชาชีพ พัฒนากร หรือเป็นนักวิจัยได้ด้วย

สำหรับคณะนี้จะเหมาะกับน้องๆ ที่สนใจปัญหาเกี่ยวกับชีวิตและสังคม หรืออยากมีส่วนช่วยเหลือฟื้นฟูสภาพชีวิตและจิตใจของคนในสังคม ชอบลงพื้นที่ พร้อมเรียนรู้สถานการณ์ชีวิตที่หลากหลาย รวมถึงคนที่สนใจงานด้านนโยบายสังคมอีกด้วย

ตัวอย่างวิชาที่เรียน

• พฤติกรรมมนุษย์ในสภาพแวดล้อมสังคม
• การให้คำปรึกษาในงานสังคมสงเคราะห์
• สุขภาพจิตสังคม
• การจัดการรายกรณี

ตัวอย่างสถาบันที่เปิดสอน

• คณะสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ ม.ธรรมศาสตร์
• คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ สาขาวิชาสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์
• คณะสังคมสงเคราะห์ศาสตร์และสวัสดิการสังคม ม.หัวเฉียวเฉลิมพระเกียรติ

คณะแพทยศาสตร์ สาขาจิตเวชศาสตร์ (Psychiatry)

มาเริ่มเข้าสู่สายแพทย์กันบ้าง น้องๆ คงรู้กันอยู่แล้วว่าคณะแพทยศาสตร์มีหลายแขนงสาขาให้เลือกเรียนมาก แต่สำหรับสาขาจิตเวชศาสตร์เรียกได้ว่าเป็นสาขาเฉพาะทางของแพทยศาสตร์ที่เน้นการศึกษา วินิจฉัย รักษา และป้องกันโรคทางจิตใจ อารมณ์ และพฤติกรรม โดยจิตแพทย์เป็นแพทย์ที่เชี่ยวชาญในการบำบัดรักษาด้วยทั้งการใช้ยา จิตบำบัด และวิธีการทางชีวภาพอื่นๆ เพื่อคืนสมดุลสุขภาพจิตให้ผู้ป่วย

สำหรับคณะนี้จะเหมาะกับน้องๆ ที่สนใจความคิดและจิตใจมนุษย์อย่างลึกซึ้ง มีความอดทนสูง และอยากช่วยให้คนกลับมามีชีวิตที่ดีขึ้นได้ ไม่ใช่แค่รักษาโรคทางร่างกาย พูดง่ายๆคือเหมาะกับคนที่อยากเป็นหมอรักษาทั้งสมองและหัวใจของคน

ตัวอย่างวิชาที่เรียน

• ประสาทวิทยาศาสตร์ 
• จิตเวชศาสตร์คลินิก
• จิตเวชศาสตร์คลินิก
• บำบัดแบบประคับประคอง 

ตัวอย่างสถาบันที่เปิดสอน

• คณะแพทยศาสตร์ ม.มหิดล
• คณะแพทยศาสตร์ ม.จุฬาลงกรณ์
• คณะแพทยศาสตร์ ม.ขอนแก่น

ความรักที่ดีต้องเริ่มต้นจากสุขภาพที่ดี เพราะต่อให้รักกันมากแค่ไหน ถ้าร่างกายไม่ไหวก็ต้องหยุดดูแลกันกลางทาง กลุ่มคณะนี้จะเน้นการเรียนรู้โครงสร้างร่างกาย การทำงานของระบบต่างๆ ของร่างกาย รวมถึงเทคนิคให้คำปรึกษากับผู้ป่วย น้องๆหลายคนก็คงจะนึกถึงคณะเหล่านี้ เช่น

• คณะแพทยศาสตร์ (Faculty of Medicine)
  • เรียนเกี่ยวกับวิทยาศาสตร์การแพทย์แบบครอบคลุมทักษะการดูแลผู้ป่วย การวินิจฉัย ไปจนถึงการรักษาโรคเฉพาะทางต่างๆ 
• คณะพยาบาลศาสตร์ (Faculty of Nursing)
  • เรียนเกี่ยวกับการดูแลผู้ป่วย การฟื้นฟูสุขภาพ การให้คำแนะนำด้านสุขภาพ และเป็นคนที่อยู่ใกล้ผู้ป่วยมากที่สุด
• คณะสหเวชศาสตร์/วิทยาศาสตร์สุขภาพ (Faculty of Allied Health Sciences)
  • เรียนเกี่ยวกับการประยุกต์ใช้ความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีทางการแพทย์ เพื่อทำงานร่วมกับแพทย์

ซึ่งจริงๆ แล้วแต่ละคณะที่เรียนเกี่ยวกับสายสุขภาพมีหลายสาขาวิชาให้เลือกเรียนมาก โดยในวันนี้เรากำลังพูดเกี่ยวกับหัวใจ เลยจะของยกตัวอย่างสาขาที่เรียนเกี่ยวการรักษาโรคหัวใจโดยตรง เพื่อให้ตอบโจทย์กับน้องๆ ที่สนใจอยากจะดูแลหัวใจในรูปแบบสุขภาพครับ เช่น

สาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก (Cardio-Thoracic Technology)

เป็นหลักสูตรที่ผลิตบุคลากรทางการแพทย์เฉพาะทาง ทำหน้าที่ตรวจวินิจฉัยและช่วยในการรักษาโรคหัวใจ หลอดเลือด และระบบทางเดินหายใจ โดยทำงานร่วมกับแพทย์และสหวิชาชีพ มีงานที่เกี่ยวข้องกับการใช้เครื่องมือหัวใจและปอดเทียมขณะผ่าตัด การสวนหัวใจ และการตรวจประเมินหัวใจแบบไม่รุกราน

สำหรับคณะนี้จะเหมาะกับน้องๆ ที่อยากเรียนรู้ระบบหัวใจและเลือด การใช้เครื่องมือเทคโนโลยีทางการแพทย์ อยากทำงานในโรงพยาบาล และมีบทบาทในการช่วยชีวิตผู้ป่วยโรคหัวใจ ที่สำคัญต้องเป็นคนที่ระเอียดรอบคอบ เพราะการตรวจหัวใจต้องใช้ความแม่นยำสูง

ตัวอย่างวิชาที่เรียน

• เทคโนโลยีเครื่องปอดและหัวใจเทียม
• สรีรวิทยาของระบบหัวใจและหลอดเลือด
• เทคโนโลยีการตรวจวินิจฉัยในห้องปฏิบัติการสวนหัวใจ
• เครื่องมือและการตรวจประเมินหน้าที่หัวใจ

ตัวอย่างสถาบันที่เปิดสอน

• คณะสหเวชศาสตร์ ม.นเรศวร
• วิทยาลัยแพทยศาสตร์นานาชาติจุฬาภรณ์ ม.ธรรมศาสตร์

สาขาวิชารังสีเทคนิค (Radiologic Technology)

เป็นหลักสูตร 4 ปีที่ผลิตนักรังสีเทคนิคเพื่อทำงานในโรงพยาบาล โดยเน้นความรู้ด้านการใช้เครื่องมือรังสีทางการแพทย์ชั้นสูง เพื่อวินิจฉัยโรค เอกซเรย์ และรักษาโรคด้วยรังสี อย่างปลอดภัยตามมาตรฐานวิชาชีพ โดยจะเน้นทำงานในห้องสวนหัวใจ และช่วยแพทย์ฉีดสีและบันทึกภาพหลอดเลือดหัวใจ

สำหรับคณะนี้จะเหมาะกับน้องๆ ที่สนใจทั้งวิทยาศาสตร์สุขภาพและเทคโนโลยีทางการแพทย์ อยากทำงานกับเครื่องมือและอุปกรณ์ทางการแพทย์ และมีบทบาทในการช่วยแพทย์ในการวินิจฉัยโรค และสามารถปฏิบัติตามขั้นตอนความปลอดภัยอย่างเคร่งครัดได้

ตัวอย่างวิชาที่เรียน

• กายวิภาคทางรังสี
• ฟิสิกส์รังสีวินิจฉัย 
• รังสีรักษาเทคนิค
• เทคนิคการตรวจด้วยเอกซเรย์คอมพิวเตอร์และคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า

 ตัวอย่างสถาบันที่เปิดสอน

• คณะเทคนิคการแพทย์ ม.มหิดล 
• คณะเทคนิคการแพทย์ ม.เชียงใหม่
• คณะสหเวชศาสตร์ ม.นเรศวร
• คณะสหเวชศาสตร์ ม.ธรรมศาสตร์
• คณะเทคโนโลยีวิทยาศาสตร์สุขภาพ ม.สงขลานครินทร์

ภาควิชาอายุรศาสตร์โรคหัวใจ (Cardiology) 

มาถึงหลักสูตรเฉพาะทางที่น้องๆ เรียนแพทย์ครบ 6 ปีแล้ว สามารถไปเรียนต่ออีก 3 ปี เพื่อรักษาโรคหัวใจแบบตรงตัวแล้วครับ เป็นหลักสูตรที่เรียนแล้วจะยิ่งเชี่ยวชาญด้านการวินิจฉัย รักษา และป้องกันโรคที่เกี่ยวข้องกับหัวใจและหลอดเลือด รวมถึงภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ หัวใจวาย และโรคหลอดเลือดหัวใจตีบ โดยใช้วิธีการรักษาด้วยยาและการทำหัตถการผ่านสายสวนโดยไม่ต้องผ่าตัดใหญ่ เพื่อดูแลผู้ป่วยอย่างทันท่วงที 

ตัวอย่างวิชาที่เรียน

• สรีรวิทยาไฟฟ้าหัวใจ
• การตรวจหัวใจด้วยคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูง
• อายุรศาสตร์โรคหัวใจหัตถการ
• เภสัชวิทยาทางระบบหัวใจและหลอดเลือด

ตัวอย่างสถาบันที่เปิดสอน

• คณะแพทยศาสตร์ ม.มหิดล
• คณะแพทยศาสตร์ ม.เชียงใหม่
• คณะแพทยศาสตร์ ม.ธรรมศาสตร์
• คณะแพทยศาสตร์ ม.สงขลานครินทร์

น้องๆ ที่อ่านมาถึงตรงนี้คงเห็นแล้วว่าอาชีพที่จะได้ดูแลหัวใจของคนเรามีหลากหลายรูปแบบมาก ถึงแม้แต่ละอาชีพจะทำหน้าที่ในงานของตัวเองแตกต่างกันออกไป แต่สุดท้ายก็เป็นส่วนช่วยให้หัวใจดวงหนึ่งสามารถกลับมาแข็งแรงได้อีกครั้งเหมือนกัน 

สุดท้ายแล้วการดูแลหัวใจไม่ได้มีเพียงแค่คนในเสื้อกาวน์เท่านั้น แต่ยังมีผู้เชี่ยวชาญหลายสายอาชีพที่สำคัญไม่แพ้กัน และสำหรับน้องๆ สนใจเส้นทางเหล่านี้ การเลือกเรียนสาขาที่เกี่ยวข้องอาจไม่ได้เป็นแค่การเลือกอาชีพในอนาคต แต่ยังเป็นการเลือกเส้นทางที่ทำให้เราเป็นพื้นที่ปลอดภัยให้กับใครอีกหลายคนในชีวิตจริงอีกด้วยครับ