ใครว่ามีแค่คนที่เรียนแพทย์ พยาบาล เภสัชฯ หรือครู ที่ต้องมีใบรับรองวิชาชีพก่อนทำงานเท่านั้น จริงๆ แล้ว ยังมีอีกหลายสายการทำงานที่ต้องเหมือนกันอย่าง “วิศวกร” ก็นับว่าเป็นอีกหนึ่งอาชีพที่ต้องมีใบประกอบวิชาชีพเช่นกัน ซึ่งครอบคลุมด้วยกันทั้งหมด 8 สาขา

แล้วใบรับรองวิชาชีพ (กว.) คืออะไร มีกี่ระดับ หลักสูตรในมหาวิทยาลัยไหนที่ได้รับการรับรองบ้าง ในบทความนี้พี่น้ำได้รวบรวมและยกตัวอย่างมหาวิทยาลัยมาให้น้องๆ ได้อ่านกันแล้วค่ะ

ไม่ใช่แค่วิทย์สุขภาพ แต่ "วิศวะฯ" ก็มีใบประกอบวิชาชีพด้วย!

ใบ กว. คืออะไร แล้วทำไมถึงมีสำคัญ

ใบกว. หรือ ใบอนุญาตประกอบวิชชีพวิศวกรรมควบคุม เป็นใบอนุญาตที่ออกโดยสภาวิศวกร เพื่อรับรองว่าผู้ประกอบวิชาชีพมีความรู้ ความสามารถ และมีคุณสมบัติครบถ้วนตามมาตรฐานที่กำหนด เนื่องจากงานวิศวกรรมหลายประเภท ต้องทำงานที่เกี่ยวข้องกับความปลอดภัยของชีวิตและทรัพย์สิน จึงจำเป็นต้องมีใบอนุญาตก่อนเริ่มทำงานนั่นเองค่ะ

สำหรับน้องๆ ที่สนใจเรียนต่อคณะวิศวกรรมศาสตร์ การรู้จักใบ กว. ตั้งแต่ก่อนเข้าเรียน จะช่วยให้น้องๆ สามารถวางแผนการเรียนและการทำงานในอนาคตได้ชัดเจนยิ่งขึ้น ซึ่งปัจจุบันมีสาขาที่ต้องสอบทั้งหมด 8 สาขา ดังนี้

• สาขาวิศวกรรมไฟฟ้าสื่อสาร
• สาขาวิศวกรรมไฟฟ้ากำลัง
• สาขาวิศวกรรมเครื่องกล
• สาขาวิศวกรรมโยธา
• สาขาวิศวกรรมเคมี
• สาขาวิศวกรรมเหมืองแร่
• สาขาวิศวกรรมอุตสาหการ
• สาขาวิศวกรรมสิ่งแวดล้อม

ถึงแม้ว่าสภาวิศวกรจะกำหนดสาขาวิชาชีพวิศวกรรมที่ต้องควบคุมทั้งหมด 8 สาขา แต่เนื่องจากยุคปัจจุบันความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีและการเติบโตของงานด้านอุตสาหกรรม มีการพัฒนาอย่างรวดเร็ว ทำให้เกิดองค์ความรู้และทักษะเฉพาะด้านทางวิศวกรรมมากขึ้น ส่งผลให้ปัจจุบัน สภาวิศวกร  อนุมัติออก "ใบรับรองความรู้ความชำนาญในการประกอบวิชาชีพวิศวกรรม 17 สาขา"  เพื่อรองรับความต้องการของตลาดแรงงาน และเป็นการเตรียมความพร้อมในการพัฒนาประเทศ เพื่อก้าวไปสู่ระดับอาเซียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ตัวอย่างสาขาที่ได้รับรองความรู้ความชำนาญในประกอบวิชาชีพวิศวกรรม เพิ่มเติม

• วิศวกรรมเกษตร
• วิศวกรรมคอมพิวเตอร์
• วิศวกรรมชายฝั่ง
• วิศวกรรมชีวการแพทย์
• วิศวกรรมต่อเรือ
• วิศวกรรมบำรุงรักษาอาคาร
• วิศวกรรมป้องกันอัคคีภัย
• วิศวกรรมปิโตรเลียม
• วิศวกรรมพลังงาน
• วิศวกรรมเมคคาทรอนิกส์
• วิศวกรรมยานยนต์
• วิศวกรรมระบบราง
• วิศวกรรมสารสนเทศ
• วิศวกรรมสำรวจ
• วิศวกรรมแหล่งน้ำ
• วิศวกรรมอากาศยาน
• วิศวกรรมอาหาร

อย่างไรก็ตาม 17 สาขานี้ไม่จำเป็นต้องสอบใบ กว. แต่ผู้ที่ผ่านเกณฑ์สามารถขอใบรับรองความรู้ความชำนาญจากสภาวิศวกรได้ ซึ่งช่วยยืนยันความเชี่ยวชาญเฉพาะทาง เพิ่มความน่าเชื่อถือในการทำงาน และเป็นข้อได้เปรียบในการสมัครงานหรือพัฒนาสายอาชีพในอนาคต

ใบ กว. มีกี่ระดับ?

สำหรับใบ กว. จะแบ่งออกเป็น 4 ระดับ ดังต่อไปนี้

• ภาคีวิศวกร เป็นระดับเริ่มต้น ซึ่งผู้เข้าสอบจะต้องจบจากคณะวิศวกรรมศาสตร์ จากมหาวิทยาลัยที่ได้รับการรับรองจากสภาวิศวกร
• ภาคีวิศวกรพิเศษ เหมาะสำหรับผู้ที่ผู้ที่ไม่ได้จบการศึกษาจากคณะวิศวกรรมศาสตร์โดยตรง  หรือเรียนจบจากสาขาที่อยู่นอกเหนือสาขาที่ควบคุมไว้ แต่มีประสบการณ์ในการทำงานวิสวกรรม สามารถมาสอบเป็นภาคีวิศวกรพิเศษได้ เพราะเป็นการสอบที่วัดทักษะเฉพาะด้าน
• สามัญวิศวกร  เหมาะสำหรับผู้มีประสบการทำงานอย่างน้อย 3 ปี
• วุฒิวิศวกร เหมาะสำหรับผู้มีประสบการณ์ทำงานอย่างน้อย 5 ปี

มีใบ กว. ต่างจากไม่มียังไง?

การที่เรามีใบกว. จะทำให้น้องๆ มีแต้มต่อหลายอย่างค่ะ เช่น 

• ควบคุมงานได้ถูกต้องตามกฎหมาย
• มีฐานเงินเดือนสูง และมีเงินสำหรับเฉพาะสำหรับค่าใบประกอบ
• สามารถเซ็นแบบก่อสร้างได้ (ตามระดับที่สอบ)
• สามารถเลื่อนระดับไปเป็นผู้บริหาร หรือเจ้าของกิจการได้

แต่ถ้าไม่มีใบ กว. นอกจากจะเสี่ยงทำงานแบบผิดกฎหมายแล้ว ยังมีผลเสียหลายอย่างค่ะ เช่น

• ไม่สามารถเป็นหัวหน้าควบคุมงานได้ เพราะจะมีความผิดใน พรบ. วิศวกร
• ไม่มีสิทธิ์การเซ็นแบบ
• ฐานเงินเดือนปกติ ไม่มีค่าใบประกอบ
• ไม่สามารถเลื่อนตำแหน่งการทำงานในระดับที่สูงขึ้นได้

ตัวอย่าง มหาวิทยาลัย/หลักสูตร ที่ได้รับการรับรองหลักสูตรในปี 2569

หมายเหตุ เป็นข้อมูลจากเว็บไซต์สภาวิศวกร ณ วันที่ 15 มิถุนายน 2569

รายละเอียดเพิ่มเติม: คลิก

ข้อสังเกต: บางหลักสูตรที่นำไปค้นหาบนเว็บไซต์ของสภาวิศวกรแล้วไม่พบ ก็ไม่ได้แปลว่าหลักสูตรนั้นจะไม่มีคุณภาพ เนื่องจากบางหลักสูตรอาจกำลังอยู่ในกระบวนการยื่นขอการรับรอง ซึ่งจำเป็นต้องใช้ระยะเวลาในการพิจารณา หรืออาจจะเป็นหลักสูตรที่ไม่ได้อยู่ในวิศวกรรมควบคุม จึงไม่ได้มีข้อกำหนดว่าจำเป็นต้องสอบใบอนุญาตประกอบวิชาชีพก่อนเริ่มทำงาน เหมือนกับสาขาที่อยู่ในการควบคุมทั้ง 7 สาขาค่ะ

ทั้งนี้ เป็นข้อมูลที่ยกตัวอย่างมาเป็นเพียงส่วนหนึ่งเท่านั้น รายละเอียดอาจมีการเปลี่ยนแปลง หรือแก้ไขได้ในอนาคต