ใครที่โชคดีพ่อแม่ให้อิสระในการเลือกเรียน หรือเห็นพ้องต้องกันกับครอบครัวในการเลือกเรียน แถมคะแนนก็ถึงพอยื่นคณะได้ ก็สุดยอดสุดไปเลยนะคะ พี่เกียรติยินดีด้วยจ้า แต่ถ้าใครยังอึดอัดใจเพราะพ่อแม่ไม่เห็นด้วยกับคณะที่เรา อยากเลือกเรียน วิธีเดียวที่จะทำให้เราสามารถเลือกเรียนในคณะและมหาวิทยาลัยที่เราต้องการได้อย่างสบายใจที่สุด คือ การอธิบายให้ผู้ปกครองเข้าใจในสิ่งที่เราต้องการเรียนและเป็นในอนาคตค่ะ  

แต่สิ่งแรกที่พี่เกียรติขอให้น้องๆ ทบทวนให้แน่ใจเสียก่อนก็คือ คณะและมหาวิทยาลัยที่เราอยากเลือกนั้น เป็นคณะที่เราต้องการเรียน และเลี้ยงชีพเราได้ในอนาคตจริงๆหรือเปล่า หากมั่นใจแล้วก็เตรียมการเจรจาตามวิธีต่อไปนี้เลยจ้า

1. หาข้อมูลของคณะ/มหาวิทยาลัยที่เราอยากเรียน              
             เราต้องรู้ว่าคณะที่เราสนใจเรียนวิชาอะไรบ้าง  เรียนจบไปแล้วสายตรงเป็นอะไร แล้วสาขาประยุกต์ไปทำอาชีพอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องได้อีกหรือไม่ โดยเฉพาะในกลุ่มคณะที่ไม่เฉพาะเจาะจงอาชีพชัดเจนนัก เช่น จบรัฐศาสตร์การปกครอง ไปเป็นปลัดอำเภอได้ แต่นอกจากนี้ก็ยังไปทำงานบริษัทสาย HR ได้  ทำได้ทั้งสายราชการและสายเอกชน ถ้าเป็นไปได้เตรียมข้อมูลคนที่จบไปแล้ว พอมีชื่อเสียง และพ่อแม่เรารู้จัก เผื่อไว้อ้างอิงด้วยก็ดี  เพื่อนพี่เกียรติถึงขั้นเอาประกาศหางานไปให้แม่ดูนะ ฮ่าๆ

          เราต้องเข้าใจด้วยว่า บางคณะเป็นกลุ่มวิชาชีพไม่เฉพาะทางนัก (เช่น ภาษา ดนตรี ศิลปะ) ซึ่งไม่ค่อยมั่นคงในสายตาพ่อแม่นัก เราต้องมีข้อมูลที่หนักแน่นค่ะ
        

            น้องๆ อาจจะคิดว่าข้อมูลเหล่านี้ใครๆ ก็รู้กันอยู่แล้ว พ่อแม่ก็รู้ เราจะต้องบอกอีกทำไม อย่างรัฐศาสตร์เรียนไปเป็นนายอำเภอหรือนักการทูตได้ แต่ผู้ปกครองอาจมองว่ามันแคบเกินไป นายอำเภอก็ไม่ได้เป็นง่ายๆ นักการทูตก็ยากยิ่งกว่า แต่ถ้าเราอธิบายให้พ่อแม่ทราบได้ชัดเจน เช่น

          เราต้องอธิบายให้ท่านรู้สึกว่า เราได้วางแผนไว้อย่างรอบคอบแล้วจริงๆ แม้ระหว่างทางอาชีพของเราจะขรุขระบ้าง แต่เราก็จะสามารถดูแลตัวเองได้ หากเกิดอะไรขึ้นค่ะ

         ย้ำ! เหตุผลที่ว่า "หนูอยากเรียน ถ้าได้เรียนสิ่งที่ชอบ หนูก็จะมีความสุขในการเรียน" ไม่เพียงพอนะ! ไม่ใช่ว่าพ่อแม่ไม่อยากให้เรามีความสุขในการเรียนนะคะ แต่เพราะความสุขในการเรียนเพียงอย่างเดียว มันไม่การันตีว่าจะสร้างอาชีพให้เราได้ค่ะ พวกเราวัยรุ่นมักมองมุมต่างจากผู้ใหญ่  พวกเราอาจจะมองไปที่ความสุข 4 ปีลั่นล้าในมหาวิทยาลัยที่พ่อแม่ให้อิสระ แต่พ่อแม่มองเรายาวไปถึงการมีอาชีพ หรือมีหลานมีเหลนโน้นเลย พวกท่านมองไปถึงว่า...สักวันที่ไม่มีพวกท่านแล้ว น้องๆ จะอยู่อย่างไร จะเลี้ยงชีพได้ไหมเลยล่ะค่ะ เพราะฉะนั้นข้อมูลเหล่านี้จึงจำเป็นมากๆ ค่ะ 

2. เตรียมคำพูด คำตอบ
           เราเตรียมรายละเอียดของสิ่งที่เราจะอธิบายกับพ่อแม่มาแล้วเต็มที่ แต่ถ้าเราไม่เตรียมที่จะตอบเลย เราอาจจะแป้ก ไปไม่ถูกกับคำถามของพ่อแม่ก็ได้นะคะ ยิ่งในสถานการณ์นี้ เชื่อได้ว่าพ่อแม่ต้องถามเรากลับในทำนองที่ว่า "ถ้าเป็นอย่างนั้น จะจัดการอย่างไร" แน่นอน เช่น  ถ้าไปอยู่คนเดียวแล้วจะดูแลตัวเองได้ไหม ถ้าตกงานจะทำยังไง  โดยจะเป็นการถามกลับจากสิ่งที่เราอธิบายท่านค่ะ ดังนั้นลองคาดการณ์คำถามต่างๆ แล้วลองคิดคำตอบดูเผื่อไว้ก็ดีค่ะ

         

        น้องๆ อาจเจอคำแรงๆ ที่เข้าข่ายดูถูกตัวเรา หรือมีอคติกับคณะที่เราสนใจ อย่าเพิ่งโกรธนะคะ บางทีอาจเป็นแค่การลองใจเฉยๆ ก็ได้ค่ะ
เตรียมที่จะตอบคำถามแนวๆ นี้ให้ได้ดีกว่าค่ะ จะให้เพื่อนช่วยคิดสิ่งที่น่าจะถูกถามก็ได้นะ เผื่อเราคิดไม่กว้างพอ ช่วยๆ กันจ้า
         แต่อย่างไรก็ต้องพยายามคิดคำตอบด้วยตัวเองนะ เพราะเงื่อนไขของแต่ละคนต่างกัน ที่สำคัญหากคำตอบมาจากน้องๆ เอง ย่อมเป็นคำตอบที่ดีกว่า จริงใจกว่า และทำได้จริงมากกว่าคำตอบที่คนอื่นๆ คิดให้แน่นอนค่ะ


3. ตั้งใจรับฟังสิ่งที่ผู้ปกครองพูดให้ดี
            การเจรจากันแบบนี้คล้ายการโต้วาทีอยู่นะคะ คือ ต้องมีการหักล้างคำพูดและคำถามของอีกฝ่ายให้ได้ และหากตอบโต้ไม่ได้ในเวลาที่กำหนดก็จบ (ไม่ทันกำหนดยื่นคณะ) แต่ก็ต้องโต้แบบนิ่มๆ ไม่ใส่อารมณ์ ดังนั้นเราจึงต้องฟังสิ่งที่พ่อแม่พูด และนำมาประเมินตัวเองด้วย หากพ่อแม่มีเหตุผลเราก็รับฟัง จริงๆ เหตุผลพ่อแม่ก็อาจดีมาก และเราพอยอมรับได้ก็ได้  เราอาจได้ถอยกันครึ่งก้าวหรือพบกันครึ่งทางที่ดีกว่า ต่างไม่ยอมกันและกันเนอะ



4. รู้จักตอบรับ และรู้จักยื่นข้อเสนออันหนักแน่น
            จริงๆ แล้วผู้ใหญ่ไม่สามารถปิดกั้นความคิดลูกตัวเองได้ตลอดไปหรออกค่ะ เพียงแต่เราต้องรู้จักประนีประนอมบ้าง ถ้าตัวเรายอมพ่อแม่บ้าง เข้าใจว่าท่านห่วงเราเรื่องอะไร ยอมถอยครึ่งก้าว ตอบรับคำพ่อแม่บ้าง ก็จะทำให้พ่อแม่วางใจเรามากขึ้น  แล้วเราก็ลองยื่นข้อเสนอ/ข้อแลกเปลี่ยน หรือข้อสัญญาว่าจะทำบางสิ่งบางอย่างให้ดีขึ้นของเราดูค่ะ หากข้อเสนอของเราประกอบกับการรับคำของพ่อแม่มั่นคงพอ ก็จะยิ่งทำให้พ่อแม่เชื่อมั่นในตัวเราขึ้นค่ะ ประเด็นสำคัญคือ (1)รู้ว่าพ่อแม่ห่วงอะไร (2)พ่อแม่ต้องการให้เราทำอะไร และ(3)เราจะทำอะไรให้ท่านเชื่อในตัวเรา เช่น

6. อย่าลืมดูสไตล์ผู้ปกครองของเรา
         คนเรามีลักษณะแตกต่างกัน ดังนั้นก็ต้องมีเรื่องที่พ่อแม่เราชอบหรือไม่ชอบ พวกเราน่าจะพอสังเกตกันได้ เช่น พ่อไม่ชอบคนพูดเยอะ ไม่ทนฟังอะไรยาวๆ เราก็อย่าเกริ่นอ้อมค้อม ให้รีบชี้แจงแบบไม่ต้องชักแม่น้ำทั้งฟ้าไปเลย แม่ติดละครมาก ไม่ควรรบกวนแม่เวลาละคร พ่อชอบหลักการมาก ดังนั้นจึงยกสถิติของการมีงานทำของรุ่นพี่ในคณะที่สนใจมาประกอบการอธิบายเลย เป็นต้นค่ะ


7. เลือกเวลานั่งคุยกับท่าน
          บอกท่านว่าเราอยากขอเวลาคุยเรื่องการเลือกคณะที่เรียน ขอเวลาสะดวกๆ ของท่าน ถามเวลาที่ผู้ปกครองสะดวกก็ได้ ให้น้องๆ พิจารณาว่าช่วงเวลาไหนเหมาะสม เพราะเวลาของแต่ละครอบครัวไม่เหมือนกันเนอะ แต่เวลาทั่วไปที่คนเลือกใช้คุยกันสบายๆ ผ่อนคลายที่สุด มักเป็นเวลาช่วงหลังกินอาหารเย็นแล้วค่ะ ส่วนอยากจะคุยคนเดียวหรือหาพันธมิตรอย่างพี่สาว พี่ชายไปด้วย ซึ่งเป็นคนที่(น่าจะ)เห็นด้วย และอายุมากกว่าเรา ก็แล้วแต่การตัดสินใจค่ะ การมีผู้ร่วมคุยด้วยช่วยคลายเครียดสถานการณ์เผชิญหน้าตามลำพังค่ะ แต่ถ้ามากคนก็มากความนะเออ ระวังแล้วกัน


8. ให้เวลาตัดสินใจ
               ถ้าโชคดีเจรจาสำเร็จเลยในทีเดียวก็เจ๋งไปเลย แต่บางทีการพูดคุยครั้งเดียวที่ยืดเยื้อก็มักไม่เป็นผลดี  ทั้งสองฝ่ายอาจเครียดและอารมณ์ไม่ดีมากขึ้นเรื่อยๆ  ดังนั้นแต่เราควรให้เวลาผู้ปกครองไตร่ตรองคำอธิบายและขอร้องของเราอีกสักวันสองวัน แต่ก็อย่าลืมกำชับเวลาไว้ด้วย เดี๋ยวไม่ทันกำหนดยื่นคณะนะ

            ติดตามแนะกันให้ติดชัวร์ ตอนต่างๆ คลิกที่นี่

Twiitter @kiatkarine