ใครกำลังจะขึ้น ม.4 สายวิทย์บ้าง ? เตรียมตัวเรียนวิชาใหม่ ๆ ในกลุ่มวิทยาศาสตร์ อย่างฟิสิกส์ เคมี ชีวะหรือยัง ? วิชาเหล่านี้มีข้อแตกต่างที่ทำให้มีทั้ง “คนรัก” และ “คนเท” วิชาเหล่านี้เยอะเลยนะ อย่างวิชาฟิสิกส์ที่พี่เกียรติมองว่าเป็นการรวมตัวกันของวิชาวิทย์และคณิต ที่เน้นเรื่องการเคลื่อนที่ของสสารของสิ่งต่าง ๆ ทั้งในโลกหรือนอกโลก ทั้งของไหล แรงดัน แรงถ่วง การตก การวิ่งของไฟฟ้า ก๊าซ ของเหลว ฯลฯ ทั้งต้องมานั่งคิดคำนวณการเคลื่อนไหวของสิ่งของอีก สำหรับพี่ที่ไม่เก่งเลขหรือคนที่อาจไม่ชอบเลขนักอาจจะรู้สึกกล้า ๆ กลัว ๆ (หรือเกลียด)  วิชานี้ไปก่อนก็เป็นได้


 

           แต่เดี๋ยวก่อน ! พี่เกียรติมีทีเด็ดเป็นเทคนิคเรียนฟิสิกส์ สำหรับน้อง ๆ ที่ทั้งกำลังจะขึ้น ม.4 และน้อง ๆ ม.ปลายทุกคนมาฝากกันจ้า ทีเด็ดฟิสิกส์ที่ว่านี้ได้มาจากคำแนะนำของ “อ.หลิน” ดร. สลิลพร กิตติวัฒนากูล อาจารย์พิเศษภาควิชาวิศวกรรมและวิทยาศาสตร์วัสดุ University of Virginia สหรัฐอเมริกา และเป็นอาจารย์ฟิสิกส์ประจำคณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย อดีตผู้แทนประเทศไทยไปแข่งฟิสิกส์โอลิมปิก เป็นผู้หญิงไทยคนแรกที่ได้รับรางวัลในการแข่งขันฟิสิกส์โอลิมปิกระดับนานาชาติ  และได้รับทุน พสวท. (โครงการพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี)  ไปศึกษาต่อด้านฟิสิกส์ปริญญาตรีจนจบปริญญาเอกที่สหรัฐอเมริกาค่ะ 

อ.หลิน ดร.สลิลพร กิติวัฒนากูล
 

               อาจารย์หลินเริ่มเล่าว่า ตอนแรกก็เหมือนเด็กทั่วไปที่เพิ่งมารู้จักฟิสิกส์เอาตอน ม.4 นี่แหละ ตอนนั้นยังไม่รู้เรื่องหรอกว่าฟิสิกส์คืออะไร แต่พอได้เข้าค่ายฟิสิกส์ สอวน. ได้เรียนรู้มาเรื่อย ๆ  ก็เลยรู้ว่า ฟิสิกส์มันเป็นธรรมชาติ เป็นเรื่องราวรอบตัว และยิ่งได้ทำการทดลองฟิสิกส์ก็ยิ่งสนุก

 

ฟิสิกส์ก็มีคำนวณ จริงหรือไม่ที่ว่าต้องเก่งคณิตถึงจะเรียนฟิสิกส์ได้ ?
 

             จริงแล้วใน ม.ปลาย เลขในฟิสิกส์มันง่ายกว่าเลขในวิชาเลข เลขในฟิสิกส์มันไม่ได้ยากและมันตรงไปตรงมาก แต่ฟิสิกส์ต้องแยกเป็นสองส่วน คือส่วนเนื้อหา ทฤษฎีคอนเซ็ปต์ฟิสิกส์ เป็นความเข้าใจ กับส่วนที่เป็นคำนวณ คำนวณมันต่อท้าย คือ ถ้าคุณตั้งต้นได้ (เข้าใจว่าคอนเซ็ปต์ของโจทย์คืออะไร) รู้ว่าต้องใช้สูตรใดแก้โจทย์ ถ้าเป็นข้อสอบเขียนและยังตอบด้วยคอนเซ็ปต์ที่ถูกต้องแม้ท้ายที่สุดจะคำนวณพลาดก็อาจจะยังได้คะแนน การคำนวณในฟิสิกส์ก็ต้องฝึก แต่มันไม่ได้ยากเท่าเลขในวิชาเลข

 

อย่างนั้นแล้วคอนเซ็ปต์ฟิสิกส์คืออะไร ?
 

            คอนเซ็ปต์ฟิสิกส์ในที่นี้ คือการเข้าใจที่มาที่ไปของสูตร ของสมการ ของตัวแปร ซึ่งมันคือความเข้าใจในธรรมชาติรอบตัวที่เราต้องมองภาพมันให้ออก ที่ช่วยได้มากๆ เลย คือ การจินตนาการ บางคนจินตนาการไม่ออก ไม่รู้ว่ามันเกิดอะไรขึ้น มันมีแรงไหนกระทำบ้างนะ ของเอียงยังไง ตั้งฉากยังไง ของจริงในชีวิตจริงมันเกิดอะไร  อย่างเรานั่งบนเก้าอี้ มันมีแรงอะไรกระทำกับเราบ้าง แรงอะไรกระทำกับเก้าอี้บ้าง เก้าอี้เป็นสิ่งของ มันไม่รู้สึก แต่ถ้าเราจินตนาการ ลองเอาคนอื่นมาแทนเก้าอี้ เอาเพื่อนมานั่งคุกเข่ากับพื้นแล้วเรานั่งบนเพื่อน เพื่อนเราก็รู้สึก เพราะฉะนั้นมันมีแรงที่ดันเพื่อนเราอยู่ ดังนั้นจริง ๆ ก็มีแรงที่ดันเก้าอี้อยู่ มีแรงที่เราทำกับเก้าอี้ และก็มีแรงที่เก้าอี้ดันเราไว้ด้วย ทำให้เราไม่ตกลงไป 

Credit: commons.wikimedia.org/wiki/File:Pendulum2secondclock.gif 
 

หรืออย่างเรื่อง Pendulum การแกว่งของลูกตุ้ม คิดว่าแบบเชือกสั้นๆ กับเชือกยาว ๆ แบบไหนใช้เวลาแกว่งนานกว่ากัน จินตนาการได้ไหมว่าถ้าเชือกยาวกว่าในคาบเวลาคาบนึงมันก็แกว่งได้ช้ากว่า เชือกสั้นก็แกว่งได้เร็วกว่า เป็นที่มาของสูตร       แอลยาวทีก็มาก แอลน้อยทีก็น้อย ซึ่งมันเป็นสิ่งที่เราสังเกตได้ในชีวิตประจำวัน ถ้าเรามองออกก็จะจำสูตรได้แม่นยำกว่าท่องจำเฉย ๆ  ทุกสูตรทุกสมการมันมีที่มา  ต้องพยายามเปรียบเทียบจินตนาการให้ออก คือมองภาพให้เห็น  และวาดมันออกมาเป็นสมการให้ได้ แล้วเราจะเข้าใจฟิสิกส์มากขึ้น 
 

ซึ่งคอนเซ็ปต์ฟิสิกส์ที่ว่านี้ก็มาจากการเรียนในชั้นเรียน หรือเรียนพิเศษเตรียมพร้อมไว้ หรือหาหนังสือเสริมที่เขาอธิบายว่าคอนเซ็ปต์ทฤษฎีแต่ละสูตรแต่ละสมการมันมาอย่างไร ตัวแปรแต่ละตัวในสูตรนั้นมันคืออะไร 

 

ปัญหาวิชาฟิสิกส์ที่เด็กไทยพบบ่อย ๆ ?
 

          ปัญหาที่พบบ่อย ๆ คือ จำสูตรมาก็ใช้ผิดสูตร เช่น ตัว P ใน  P=mv  หรือ  I=P/A  มันก็ตัว  P  เหมือนกัน แต่คนละเรื่องกัน หลัก ๆ คือ พลาดตั้งแต่คอนเซ็ปต์ ตีโจทย์ไม่ได้  งง  อ่านโจทย์ไม่เข้าใจและเลือกใช้สูตรมาผิด บางคนได้คอนเซ็ปต์เข้าใจว่าโจทย์ต้องการอะไร แต่ไปตายที่เลขก็มี คำนวณผิด ย้ายข้างผิด ใช้หน่วยผิดก็มี

 

ถ้าไม่เก่งฟิสิกส์ เราควรแก้ไขยังไง ?
 

            หากเราอ่อนฟิสิกส์ เราต้องแยกให้ออกก่อนว่า เราอ่อนตรงไหน มันมีสองส่วน คือ ส่วนเนื้อหาคอนเซ็ปต์ และส่วนเลข หรืออ่อนทั้งสองส่วน แล้วค่อยไปฝึกส่วนที่อ่อนเพื่ออุดช่องโหว่ของตัวเรา
 

อันดับแรก ก่อนไปแก้โจทย์เราต้องเข้าใจคอนเซ็ปต์ฟิสิกส์ก่อน หาอ่านที่มาของทฤษฎี หาครูช่วยอธิบาย เมื่อเข้าใจแล้ว...ต่อมาก็วิเคราะห์โจทย์ให้ได้ว่าโจทย์ถามอะไร ใช้คอนเซ็ปต์ไหน พอรู้แล้วว่าคอนเซ็ปต์ต้องใช้สูตรใช้สมการอะไรแก้โจทย์ก็ต้องไปฝึกต่อที่อันดับสุดท้าย คือ ไปฝึกคำนวณให้เนี๊ยบ

จริงๆ แล้วก็อยู่ที่ผู้สอนด้วย ถ้าเทคนิคของผู้สอนไม่ใช่แบบที่ผู้เรียนเข้าใจ ผู้เรียนก็ควรหาว่าครูคนไหนสอนให้เราเข้าใจได้ กล้าถามครู กล้าถามเพื่อน อย่างมีนักเรียนคนนึงบอกว่า "เคยมีอคติกับครูฟิสิกส์มาก โดยเฉพาะครูฟิสิกส์ผู้หญิง เรียนยังไงก็ไม่เข้าใจ" แต่พอมาเจอเรา เขาก็บอกว่า "ไม่ว่าใครก็เรียนฟิสิกส์ได้ ถ้าได้เข้าเรียนทุกคลาส" ดังนั้น เราก็จะทำให้นักเรียนเห็นภาพและเข้าใจฟิสิกส์มากขึ้น 

เรียนยังไงให้สนุก สามารถหาสรุปชีทอ่านเองได้ไหม ?
 

          ถ้าจะเรียนให้สนุกต้องพยายามคิดเปรียบเทียบกับสิ่งที่มองเห็นได้ เช่น ถ้ากล่องมันไหลจากพื้นเอียง กล่องมันจะไหลเร็วขึ้น ช้าลงอะไรยังไง พยายามมองสิ่งรอบ ๆ ตัวเรา เปรียบเทียบกับสมการให้เห็นภาพความเป็นจริงก่อน ก็จะทำให้เราเข้าใจและสนุกกับมันมากขึ้น ส่วนชีทสรุป มันเหมาะสำหรับคนที่เข้าใจคอนเซ็ปต์แล้ว เป็นการทบทวนทำให้เราจำสูตรได้แม่น แต่ถ้าเราไม่แม่นคอนเซ็ปต์ไปอ่านพวกชีทสรุปก็อาจจะทำข้อสอบผิดได้

 

สิ่งที่ต้องรู้ใน ม.ปลาย ที่ทำให้เรียนฟิสิกส์ได้ดี สอบได้แน่นอน
 

       กลศาสตร์สำคัญมาก โดยเฉพาะ ม.4 เพราะหากเราต้องการสอบฟิสิกส์ให้ได้คะแนนดีๆ สิ่งสำคัญคือ ต้องปูพื้นให้แน่น และถ้าเราปูพื้นมาแน่น มันจะไม่ได้รู้สึกว่าเยอะว่ายากขนาดนั้น อย่างเรื่องกลศาสตร์ ที่ต้องเรียน ม.4 ทั้งปี มันก็คือเรื่องเดียวกันจนต่อยอดไปยันบทสุดท้าย ถ้าพื้นฐานหลวมก็ตาย ดังนั้น จุดเริ่มต้นที่ดีที่สุด คือ เทอมแรกเอาให้แม่น แล้วในเทอมหลังก็จะเรียนในเนื้อหาที่ซับซ้อนต่อยอดได้ง่ายขึ้น (กลศาสตร์ การศึกษาเกี่ยวกับเรื่องของแรงและการเคลื่อนที่ต่าง ๆ ของวัตถุ)

---------------------------

 

       โอ้โห ใครกำลังงงกับฟิสิกส์ให้กางทฤษฎีกางสูตรออกใหม่มา แล้วนึกภาพเทียบกับของจริงในชีวิตเราเดี๋ยวนี้! หรือใครกำลังจะขึ้น ม.4 ก็เตรียมจินตนาการไว้นะ พี่เกียรติขอสรุปจากที่อาจารย์หลินกล่าวมาเลย ถ้าเราเห็นสมการเห็นสูตร ก็อย่าเพิ่งตกใจกับหน้าตาตัวสมการของมัน แต่ให้มองว่าสมการนั้นมาจาก “ของจริง” อะไร แล้วเราจะเข้าใจสมการนั้นได้ทันที แบบนี้เราก็จะเก่งฟิสิกส์ได้ไม่ยากแล้ว นี่ถ้าตอนมัธยมพี่เกียรติได้เจออาจารย์หลิน ได้ฟังอาจารย์เล่าถึงการทำความเข้าใจกับคอนเซ็ปต์ฟิสิกส์รอบตัวแบบนี้ก่อน พี่เกียรติน่าจะได้ไม่เทวิชานี้ทิ้งตั้งแต่เทอมแรกนะ ไม่ต้องกลัวไปก่อนจ้า แค่มาเตรียมพร้อมกันไว้เถอะ ! 

สำหรับน้องๆ ที่ต้องการเข้าใจฟิสิกส์ทั้งในส่วน concept และ คำนวณ สามารถสมัครติวออนไลน์เนื้อหา ม.4 เทอม 1 วางรากฐานการเรียนฟิสิกส์ม.ปลายด้วยความเข้าใจ กับ อ.หลิน ดร. สลิลพร กิตติวัฒนากูล ได้เลย