การศึกษาเล่าเรียนศิลปวิทยาของไทยไม่ว่าจะเป็นแขนงใดในสมัยก่อนจะถือว่ามีเทพเจ้าเป็นครูในศิลปะนั้น ๆ ผู้ศึกษาจะต้องทำความเคารพครูหรือถวายตัวเป็นศิษย์ เรียกว่า พิธีไหว้ครู ก่อนที่จะทำการเรียนเสมอ ซึ่งอาจจะทำพิธีปีละหนึ่งครั้งหรือเมื่อจะเริ่มเรียน การไหว้ครูประจำปีโดยมากจะจัดเป็นพิธีใหญ่โดยจะใช้หัวโขนเป็นตัวแทนหรือสัญลักษณ์ของครูหรือเทพเจ้าแต่ละองค์ และมีการอ่านโองการเพื่ออัญเชิญเทพเจ้าเสด็จลงมาร่วมพิธี
สำหรับศิลปวิทยาแขนงดนตรีเชื่อว่ามีเทพเจ้าแห่งดุริยางคศิลป์อยู่ 3 องค์ คือ พระปัญจ-สีขร พระวิศวกรรม (พระวิษณุกรรม) และพระปรคนธรรพ (พระประโคนธรรพ) โดยจะใช้หัวโขนเป็นตัวแทนหรือสัญลักษณ์
|
|
พระวิศวกรรม (พระวิศณุกรรม) หรือในบางครั้งรู้จักในนาม พระเพชฉลูกรรม เป็นเทพเจ้าแห่งศิลปการช่าง เป็นนายช่างใหญ่ของเทวดา เป็นผู้ประสิทธิ์ประศาสตร์เครื่องดนตรีสารพัน และถือว่าพระวิศวกรรมเป็นเทพผู้บันดาลให้เกิดเสียง และเป็นแบบฉบับในการบรรเลงสืบมา ลักษณะหัวโขนที่เป็นตัวแทนพระวิศวกรรม มี 2 ลักษณะ คือ ลักษณะศีรษะโล้นวาดรูปดอกไม้บนศีรษะ และศีรษะทรงเทริดน้ำเต้า เป็นหน้าสวม ลักษณะใบหน้า |
|
พระปรคนธรรพ มีพระนามจริงว่า "พระนารทมุนี" เป็นผู้สร้างพิณขึ้นเป็นคันแรก เป็นตนในมหาฤาษีทั้งสิบ เกิดจากพระนลาฏของพระพรหม เป็นคนธรรพจำพวกหนึ่ง ซึ่งมีความดีเกินกว่าจะเป็นมนุษย์แต่ยังไม่เพียงพอที่จะเป็นเทวดา อาศัยอยู่ระหว่างสวรรค์กับโลกมนุษย์ มีความชำนาญในการขับร้องและเล่นดนตรี มีหน้าที่บรรเลงดนตรีให้ความสำราญและขับกล่อมเทพยดา ลักษณะหัวโขนที่เป็นตัวแทนพระปรคนธรรพ มี 2 ลักษณะ คือ หน้าสีเขียวช่อแค เป็นหน้าสวมมงกุฎยอดบวช ปาก จมูกเหมือนมนุษย์ ส่วนตาจระเข้หรือตานกนอน และอีกลักษณะคือ หน้าสีส้มหรือสีปูนแห้ง เป็นหน้าสวมใบหน้า หน้าเหมือนมนุษย์เขียนลายทักษิณาวรรตใส่ยอดชัย |
|
|
|
พระปัญจสีขร (ปัญจสิข) เป็นเด็กเลี้ยงโค ช่วงที่เป็นมนุษย์ได้สร้างสาธารณะประโยชน์มากมาย ได้บังเกิดเป็นเทพบุตรในชั้นจตุมหาราช ชื่อว่า "ปัญจสิขคนธรรพเทพบุตร" กายเป็นสีทอง มีกุณฑล ทรงภูษาสีแดงประดับด้วยนิล เป็นพระพุทธอุปัฏฐากในพระพุทธบาทยุคล มีความสามารถในเชิงดีดพิณ และขับลำนำ ซึ่งพิณของพระปัญจสีขรมีลักษณะรูปพรรณเลื่อมเหลือง ดั่งผลมะตูมสุก ตระพองพิณเป็นทองทิพย์ คันพิณทำด้วยแก้วอินทนิลมณี มี 50 สาย ทำจากเงิน ลูกบิด (เวทกะ)ที่สอดสายพิณอยู่ปลายคันทำด้วยแก้วประพาฬ ลักษณะหัวโขนที่เป็นตัวแทนพระปัญจสีขร มียอดมงกุฎน้ำเต้า 5 ยอด เป็นหน้าสวม ขาว ลักษณะใบหน้าเหมือนมนุษย์ |
:: ( S O U R C E : aksorn.com )* ::



12 ความคิดเห็น
ชอบมากเลย เรื่องแบบนี้
อืมมม
หนูก็เรียนดนตรีไทย
เวลาเข้า-ออกห้อง
ต้องไหว้ทุกครั้งเลย
ครูแรงจริงๆ
นู๋เปนเด็กวงโย แต่ก้อเรียนดนตรีไทย และก้อมีไหว้ครูเหมือนกันเลย
ตกลงมี9หรือ3อ่ะ
เล่นดนตรีไม่เป็น แต่อยากเล่นเป็น โดยเฉพาะดนตรีไทยทุกชนิดอ่ะ
ที่นี่เค้าขลังจริง ๆ