แชมพูกำจัดเหา A - LICES

                                                          

ว่าด้วยเรื่องของ .." เหา"..

      เหาบนศีรษะ เป็นปัญหาที่พบบ่อยและพบได้ทั่วไปในประเทศไทย  การแพร่กระจายของเหาเกิดขึ้นได้ในทุกที่ที่มีคนอยู่อาศัย 
หรือทำงาน และเล่นใกล้ชิดกัน มักจะพบเหาระบาดอยู่ในกลุ่มนักเรียนในโรงเรียนซึ่งส่วนใหญ่การระบาดมักจะเริ่มขึ้นในช่วงเปิดเทอม
และจะแพร่กระจายจากโรงเรียนไปสู่ที่บ้านของเด็กด้วย  จากการสำรวจของกองกีฏวิทยาทางการการแพทย์  กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์
พบว่า เด็กนักเรียนในโรงเรียนยังเป็นเหากันมาก อัตราการเป็นเหาเฉลี่ยของเด็กนักเรียนทั่วประเทศ  สูงถึงร้อยละ 48.8 นักเรียนบางคน
มีเหามากถึง 2,091 ตัว โดยเด็กนักเรียนที่เป็นเหามากจะเรียนอยู่ในระดับชั้นประถมปีที่ 2-5 (อายุระหว่าง 7-11 ปี)

       เหาเกิดจาก เชื้อปาราสิต ชื่อว่า "Pediculus humanus" ซึ่งมีการติดเชื้อจำเพาะเจาะจงในมนุษย์เท่านั้น จะอาศัยอยู่บน
หนังศีรษะ เส้นผม ส่วนใหญ่จะพบบริเวณท้ายทอย หลังหูและขมับ แต่ก็พบได้ทั้งศีรษะ  ปาราสิตชนิดนี้จะคอยดูดเลือดกินเป็นอาหาร
น้ำลายของเหาทำให้เกิดอาการคันได้  เหาจะวางไข่บนเส้นผม โดยหลั่งสารไคติน หุ้มปลายหนึ่งของไข่ ให้เกาะติดแน่นอยู่กับเส้นผม
มองเห็นได้ด้วยตาเปล่า ไข่จะฟักเป็นตัว  ภายในเวลา 7-10 วัน เหาตัวอ่อนใช้เวลาประมาณ 10 วันหลังจากฟักออกจากไข่เจริญเติบโต
เป็นเหาเต็มวัยและพร้อมจะสืบพันธุ์ได้ เหาจะไม่สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้นอกตัวมนุษย์ พบว่าเหาที่อยู่นอกร่างกายมนุษย์จะมีชีวิตอยู่ได้
แค่ 1-2 วันเท่านั้น

       อาการหลัก ๆ ของคนที่เป็นเหา คือ อาการคันและระคายเคืองบริเวณหนังศีรษะและเกา เมื่อไม่ได้รับการรักษาที่เหมาะสมหาก็จะ
สามารถติดต่อไปสู่บุคคลอื่นได้ และแผลที่เกิดจากการเกาอาจเกิดการติดเชื้อแบคทีเรียตามมาได้ และมีต่อมน้ำเหลืองข้างคอและท้าย
ทอยโตได้เหาติดต่อจากคนหนึ่งไปสู่อีกคนหนึ่งได้ เป็นการติดต่อโดยการสัมผัสโดยตรง เหากระโดดไม่ได้ เหาจะเคลื่อนตัวไปตามเส้นผม
จากศีรษะของคนที่เป็นไปยังเส้นผมของอีกคนหนึ่ง หรืออาจเกิดจากการที่ใช้สิ่งของร่วมกัน เช่น หวี หมวก หมอน ที่นอน เสื้อผ้า แต่ส่วน
มากก็จะติดต่อจากการสัมผัสโดยตรงมากกว่า

      การป้องกันการแพร่กระจายของเหา สามารถทำได้โดยการแยกเด็กที่เป็นเหาออกจากเด็กคนอื่นที่ยังไม่ติดเหา และต้องได้รับ
การรักษาที่ถูกต้องและเหมาะสม ดังที่ทราบกันโดยทั่วไปว่า ยาขจัดเหามีหลายชนิด

     สำหรับยารักษาเหาที่แพร่หลายและรู้จักกันมานาน ได้แก่ benzyl benzoate และ gamma benzyl hexachloride
ซึ่งวิธีใช้ยาทั้งสองชนิดนี้ ต้องหมักผมทิ้งไว้ 12-24 ชั่วโมง และต้องใช้หวีซี่ถี่สางผมเพื่อเอาไข่เหาออก แต่ข้อจำกัดของยาข้างต้นคือ
จะทำให้ผู้ใช้มีอาการแสบ คัน ระคายเคือง ยิ่งในกรณีที่มีแผลที่เกิดจากการเกา อาการระคายเคืองจะรุนแรงยิ่งขึ้น  เนื่องจากบริเวณที่ใช้
ยาดังกล่าวอยู่ใกล้จมูกและยามีกลิ่นแรง ทำให้เกิดอาการเวียนศีรษะได้  ยาทั้งสองชนิดจะกำจัดได้แค่เพียงตัวเหาเท่านั้น ไม่สามารถ
กำจัดไข่ได้ ดังนั้นต้องมีการใช้ซ้ำอีกครั้ง 7 วันต่อมา เมื่อไข่เหาที่ไม่ถูกกำจัดฟักตัวออกมา และ ในประเทศที่มีการใช้ยาเหล่านี้มาก ๆ
พบรายงานว่า เหาสามารถปรับตัวดื้อต่อยา gamma benzyl hexachloride ได้

     การกำจัดเหาด้วย  malathion ซึ่งอยู่ในรูปแชมพูนั้น ผู้ใช้หมักผมทิ้งไว้เพียง 10 นาที นอกจากจะกำจัดได้ทั้งตัวเหาและไข่เหา
ได้แล้ว ยังเป็นยาที่ปลอดภัยสำหรับผู้ใช้  การที่ตัวยาถูกเตรียมให้อยู่ในรูปแชมพูที่มีกลิ่นอ่อนๆ ทำให้คนส่วนใหญ่คุ้นเคยมากกว่ายาขจัด
เหาที่เป็นครีมหรือโลชั่น นอกจากนี้การใช้เวลาหมักก่อนสระเพียง 10 นาที ทำให้ผู้ใช้มีความสะดวกสบายและประหยัดเวลา

                        กล่าวว่า  “สถานการณ์ของการแพร่ระบาดของเหาในเด็กวัยเรียนในประเทศไทยในขณะนี้ถือว่ายังเป็นปัญหาโดยเฉพาะ
เด็กวัยประถม เพราะเป็นวัยที่เด็กเล่นคลุกคลีใกล้ชิดกันมากที่สุด ดังนั้นเมื่อมีเด็กคนหนึ่งคนใดเป็นเหาก็มักจะทำให้เด็กทั้งกลุ่มเป็นเหา
กันหมดเด็กที่เป็นเหาจะมีอาการคันศีรษะ และเมื่อเกามากๆ จะทำให้เกิดแผลและอาจเกิดการติดเชื้อตามมาได้ และอาจลุกลามทำให้มีต่อม
น้ำเหลืองหลังหูท้ายทอย หรือที่คอโต นอกจากนี้บางรายที่ติดเชื้อเหารุนแรง  อาจพบเป็นแผลแฉะ มีสะเก็ดกรังบริเวณศีรษะ  อาการดังกล่าว
จะรบกวนเด็กเวลานอนและทำให้เด็กขาดสมาธิในการเรียน  ยากำจัดเหามีหลายชนิดดังได้กล่าวมาแล้วข้างต้น สำหรับยา malathion นั้นถือว่า
เป็นยากำจัดเหาที่ค่อนข้างใหม่ในประเทศไทย  มีประสิทธิภาพกำจัดได้ทั้งตัวเหาและไข่เหา malathion ตัวยาสามารถซึมเข้าไปในเคอราติน
ของเส้นผมจึงมีผลการรักษาค้างอยู่นานถึง 6 สัปดาห์ จึงสามารถป้องกันการติดเชื้อซ้ำได้”